Book 2 · Ayodhyākāṇḍa · Sarga 12 (Daśaratha-vilāpaḥ — Kaikeyī-nindā)
दशरथविलापः — कैकेयीनिन्दा
† VR 2.12.53† Southern Recension only (omitted in Baroda CE)
† तां हि वज्रसमां वाचमाकर्ण्य हृदयाप्रियाम् ।
[Southern Recension only (omitted in Baroda CE)]† tāṃ hi vajrasamāṃ vācamākarṇya hṛdayāpriyām |
† दुःखशोकमयीं श्रुत्वा राजा न सुखितोऽभवत् ॥ ५३ ॥
† duḥkhaśokamayīṃ śrutvā rājā na sukhito'bhavat || 53 ||
Scholarly Translation
Hearing that thunderbolt-like speech (vajrasamāṃ vācam), so hateful to his heart (hṛdayāpriyām) and fraught with sorrow and grief (duḥkhaśokamayīm), the king knew no peace (rājā na sukhito 'bhavat).
Narrative Context (Verses 49–54): Swearing by Bharata and herself that nothing short of Rāma's exile will satisfy her, Kaikeyī falls silent; staring at her with unblinking eyes, Daśaratha cries 'O Rāma!' and falls like a felled tree.