Book 3 · Araṇyakāṇḍa · Sarga 18 (Lakṣmaṇakṛta-Śūrpaṇakhā-virūpaṇam — Khara-samīpe Śūrpaṇakhā-krandanam)
लक्ष्मणकृतशूर्पणखाविरूपणम् — खरसमीपे शूर्पणखाक्रन्दनम्
VR 3.18.19Baroda CE 3.17.19
क्रूरैरनार्यैः सौमित्रे परिहासः कथंचन ।
[Baroda CE 3.17.19]krūrairanāryaiḥ saumitre parihāsaḥ kathaṃcana |
न कार्यः पश्य वैदेहीं कथंचित् सौम्य जीवतीम् ॥ १९ ॥
na kāryaḥ paśya vaidehīṃ kathaṃcit saumya jīvatīm || 19 ||
Scholarly Translation
“One must never jest (parihāsaḥ कथंचन न कार्यः) with the cruel and ignoble (krūrair anāryaiḥ), O Saumitri! Behold Vaidehī barely alive (kathaṃcit jīvatīm), O gentle brother!
Narrative Context (Verses 18–22): Checking the charging demoness, angered Rāma warns Lakṣmaṇa never to jest with the cruel and commands him to disfigure her; Lakṣmaṇa slices off her ears and nose, and she flees.