Book 4 · Kiṣkindhākāṇḍa · Sarga 28 (Varṣartu-varṇanam — Sugrīvakṛta-samayopadeśaḥ)
वर्षर्तुवर्णनम् — सुग्रीवकृतसमयोपदेशः
VR 4.28.18Baroda CE 4.27.18
व्यामिश्रितं सर्जकदम्बपुष्पैर्नवं जलं पर्वतधातुताम्रम् ।
[Baroda CE 4.27.18]vyāmiśritaṃ sarjakadambapuṣpairnavaṃ jalaṃ parvatadhātutāmram |
मयूरकेकाभिरनुप्रयातं शैलापगाः शीघ्रतरं वहन्ति ॥ १८ ॥
mayūrakekābhiranuprayātaṃ śailāpagāḥ śīghrataraṃ vahanti || 18 ||
Scholarly Translation
The mountain rivers (śailāpagāḥ) swiftly carry down fresh water (navaṃ jalam) mingled with sarja and kadamba blossoms, coppery with mountain minerals (parvatadhātutāmram), and accompanied by the cries of peacocks (mayūrakekābhir anuprayātam).”
Narrative Context (Verses 13–18): With planets veiled by clouds, blooming kuṭajas inflaming Rāma's longing, royal marches halted, and cakravāka birds migrating to Mānasa, mountain torrents rush down red with mineral ore.