Book 4 · Kiṣkindhākāṇḍa · Sarga 30 (Śarad-ṛtu-varṇanam — Sugrīva-pramādād Rāma-kopaḥ — Kiṣkindhāṃ Prati Lakṣmaṇa-preṣaṇam)
शरदृतुवर्णनम् — सुग्रीवप्रमादाद् रामकोपः — किष्किन्धां प्रति लक्ष्मणप्रेषणम्
† VR 4.30.57† Southern Recension only (omitted in Baroda CE)
† लोकं सुवृष्ट्या परितोषयित्वा नदीस्तटाकानि च पूरयित्वा ।
[Southern Recension only (omitted in Baroda CE)]† lokaṃ suvṛṣṭyā paritoṣayitvā nadīstaṭākāni ca pūrayitvā |
† निष्पन्नसस्यां वसुधां च कृत्वा त्यक्त्वा नभस्तोयधराः प्रणष्टाः ॥ ५७ ॥
† niṣpannasasyāṃ vasudhāṃ ca kṛtvā tyaktvā nabhastoyadharāḥ praṇaṣṭāḥ || 57 ||
Scholarly Translation
“Having gratified the world with abundant rain (lokaṃ suvṛṣṭyā paritoṣayitvā), filled the rivers and reservoirs (nadīs taṭākāni ca pūrayitvā), and rendered the earth rich with ripened grain (niṣpanna-sasyāṃ vasudhāṃ ca kṛtvā), the rainclouds have forsaken the sky and vanished (tyaktvā nabhas toyadharāḥ praṇaṣṭāḥ).
Narrative Context (Verses 55–60): River-mouths resemble brides' faces, Kāma wields his bow in the flowering woods, shrinking autumn streams bare their sandbanks like shy brides, and kings' campaigning season arrives.