Book 4 · Kiṣkindhākāṇḍa · Sarga 31 (Kruddhasya Lakṣmaṇasya Kiṣkindhā-praveśaḥ — Aṅgada-dvārā Sugrīva-nivedanam)
क्रुद्धस्य लक्ष्मणस्य किष्किन्धाप्रवेशः — अङ्गदद्वारा सुग्रीवनिवेदनम्
VR 4.31.3Baroda CE 4.30.3
मतिक्षयाद् ग्राम्यसुखेषु सक्तस्तव प्रसादात् प्रतिकारबुद्धिः ।
[Baroda CE 4.30.3]matikṣayād grāmyasukheṣu saktastava prasādāt pratikārabuddhiḥ |
हतोऽग्रजं पश्यतु वीरवालिनं न राज्यमेवं विगुणस्य देयम् ॥ ३ ॥
hato'grajaṃ paśyatu vīravālinaṃ na rājyamevaṃ viguṇasya deyam || 3 ||
Scholarly Translation
“Through loss of judgment (matikṣayāt) addicted to vulgar pleasures (grāmyasukheṣu saktaḥ), his mind forgets to requite your favor (tava prasādāt pratikārabuddhiḥ); slain, let him behold his heroic elder brother Vālin (hato 'grajaṃ paśyatu vīravālinam)! Sovereignty should not be bestowed upon one so devoid of virtue (na rājyam evaṃ viguṇasya deyam).
Narrative Context (Verses 1–6): Blazing with wrath at Sugrīva's ingratitude, Lakṣmaṇa vows to slay the faithless monkey king and let Aṅgada lead the search, but Rāma gently restrains him.