Book 5 · Sundarakāṇḍa · Sarga 33 (Hanumato Vṛkṣād Avarohaṇam — Sītā-Hanumat-saṃvādaḥ)
हनुमतो वृक्षामवरोहणम् — सीताहनुमत्संवादः
VR 5.33.22Baroda CE 5.31.18
स राजा सत्यवाग् देव्या वरदानमनुस्मरन् ।
[Baroda CE 5.31.18]sa rājā satyavāg devyā varadānamanusmaran |
मुमोह वचनं श्रुत्वा कैकेय्याः क्रूरमप्रियम् ॥ २२ ॥
mumoha vacanaṃ śrutvā kaikeyyāḥ krūramapriyam || 22 ||
Scholarly Translation
Remembering the bestowal of the boon upon the queen (devyā varadānam anusmaran), that truthful-spoken king (sa rājā satya-vāk) swooned upon hearing Kaikeyī’s cruel and unwelcome speech (vacanaṃ śrutvā kaikeyyāḥ krūram apriyam).
Narrative Context (Verses 19–23): Sītā recounts how Queen Kaikeyī interrupted the preparations for Rāma’s consecration, threatening her own life and invoking Daśaratha’s ancient boon to demand Rāghava’s banishment to the forest.