Book 6 · Yuddhakāṇḍa · Sarga 46 (Vibhīṣaṇena Sugrīvādi-samāśvāsanam — Indrajitā Rāvaṇāya Nivedanam)
विभीषणेन सुग्रीवादिसमाश्वासनम् — इन्द्रजिता रावणाय निवेदनम्
VR 6.46.5Baroda CE 6.36.5
निःश्वसन्तौ यथा सर्पौ निश्चेष्टौ मन्दविक्रमौ ।
[Baroda CE 6.36.5]niḥśvasantau yathā sarpau niśceṣṭau mandavikramau |
रुधिरस्रावदिग्धाङ्गौ तपनीयाविव ध्वजौ ॥ ५ ॥
rudhirasrāvadigdhāṅgau tapanīyāviva dhvajau || 5 ||
Scholarly Translation
Hissing like two serpents (niḥśvasantau yathā sarpau), bereft of movement and sluggish in vigor (mandavikramau), their limbs smeared with streaming blood (rudhirasrāvadigdhāṅgau), like two standards of burnished gold (tapanīyāv iva dhvajau);
Narrative Context (Verses 1–6): As Indrajit pauses his rain of arrows, Vibhīṣaṇa, Sugrīva, and the tearful Vānara commanders gather around Rāma and Lakṣmaṇa, who lie rigid and hissing like serpents on their bed of shafts.