Book 2 · Ayodhyākāṇḍa · Sarga 59 (Daśaratha-vilāpaḥ — Nagara-vaivarṇyam)
दशरथविलापः — नगरवैवर्ण्यम्
VR 2.59.33Baroda CE 2.53.25
अशोभनं योऽहमिहाद्य राघवं दिदृक्षमाणो न लभे सलक्ष्मणम् ।
[Baroda CE 2.53.25]aśobhanaṃ yo'hamihādya rāghavaṃ didṛkṣamāṇo na labhe salakṣmaṇam |
इतीव राजा विलपन्महायशाः पपात तूर्णं शयने स मूर्च्छितः ॥ ३३ ॥
itīva rājā vilapanmahāyaśāḥ papāta tūrṇaṃ śayane sa mūrcchitaḥ || 33 ||
Scholarly Translation
“An evil thing it is (aśobhanam) that today, though yearning to behold Rāghava together with Lakṣmaṇa, I cannot obtain my wish (didṛkṣamāṇo na labhe sa-lakṣmaṇam)!” Lamenting thus, that glorious king swiftly fell swooning upon his couch (papāta tūrṇaṃ śayane sa mūrcchitaḥ).
Narrative Context (Verses 30–34): Completing the metaphor of the ocean of grief—whose submarine fire is Kaikeyī, whose shark is Mantharā’s counsel, and whose shore-tide is the fatal boon—Daśaratha falls swooning upon his couch, filling Kausalyā with renewed terror.