Book 3 · Araṇyakāṇḍa · Sarga 51 (Jaṭāyū-Rāvaṇayor Mahāyuddham — Jaṭāyuḥ-pakṣa-cchedanam)
जटायूरावणयोर्महायुद्धम् — जटायुःपक्षच्छेदनम्
VR 3.51.21Baroda CE 3.49.17
परिश्रान्तं तु तं दृष्ट्वा जरया पक्षियूथपम् ।
[Baroda CE 3.49.17]pariśrāntaṃ tu taṃ dṛṣṭvā jarayā pakṣiyūthapam |
उत्पपात पुनर्हृष्टो मैथिलीं गृह्य रावणः ॥ २१ ॥
utpapāta punarhṛṣṭo maithilīṃ gṛhya rāvaṇaḥ || 21 ||
Scholarly Translation
But seeing that leader of bird-flocks (pakṣi-yūthapam) exhausted by old age (pariśrāntaṃ jarayā), Rāvaṇa joyfully sprang up again into the air (utpapāta punar hṛṣṭaḥ), seizing Maithilī (maithilīṃ gṛhya).
Narrative Context (Verses 19–24): Unhorsed and applauded by all creatures, Rāvaṇa sees Jaṭāyu fatigued by old age and springs back into the sky with Sītā, only for the vulture king to intercept him again.