Book 3 · Araṇyakāṇḍa · Sarga 52 (Ākāśa-mārgeṇa Praṇādinī Sītā)
आकाशमार्गेण प्रणादिनी सीता
VR 3.52.23Baroda CE 3.50.21
सा हेमवर्णा नीलाङ्गं मैथिली राक्षसाधिपम् ।
[Baroda CE 3.50.21]sā hemavarṇā nīlāṅgaṃ maithilī rākṣasādhipam |
शुशुभे काञ्चनी काञ्ची नीलं गजमिवाश्रिता ॥ २३ ॥
śuśubhe kāñcanī kāñcī nīlaṃ gajamivāśritā || 23 ||
Scholarly Translation
Resting against the dark-limbed lord of rākṣasas (nīlāṅgaṃ rākṣasādhipam āśritā), the golden-complexioned Maithilī (sā hema-varṇā maithilī) shone like a golden girth-chain (kāñcanī kāñcī) around a dark elephant (nīlaṃ gajam iva).
Narrative Context (Verses 19–24): Though radiant as the moon cleaving a dark cloud or a golden girdle on a dark elephant, Sītā's tear-stained face loses its lustre without Rāma like the moon risen by day.