Book 3 · Araṇyakāṇḍa · Sarga 68 (Jaṭāyuṣā Rāvaṇa-vṛttānta-kathanam — Jaṭāyuḥ-saṃskāraḥ)
जटायुषा रावणवृत्तान्तकथनम् — जटायुःसंस्कारः
VR 3.68.11Baroda CE 3.64.11
उपरुध्यन्ति मे प्राणा दृष्टिर्भ्रमति राघव ।
[Baroda CE 3.64.11]uparudhyanti me prāṇā dṛṣṭirbhramati rāghava |
पश्यामि वृक्षान् सौवर्णानुशीरकृतमूर्धजान् ॥ ११ ॥
paśyāmi vṛkṣān sauvarṇānuśīrakṛtamūrdhajān || 11 ||
Scholarly Translation
My life-breaths are being choked (uparudhyanti me prāṇāḥ), and my sight whirls (dṛṣṭir bhramati), O Rāghava; I see golden trees (paśyāmi vṛkṣān sauvarṇān) with crests made of uśīra fibres (uśīra-kṛta-mūrdhajān).
Narrative Context (Verses 7–12): Questioned about Rāvaṇa's prowess and abode, the dying Jaṭāyus tells how Rāvaṇa conjured a tempestuous illusion and fled south with Sītā during the astrological hour when lost treasure returns.