Book 4 · Kiṣkindhākāṇḍa · Sarga 31 (Kruddhasya Lakṣmaṇasya Kiṣkindhā-praveśaḥ — Aṅgada-dvārā Sugrīva-nivedanam)
क्रुद्धस्य लक्ष्मणस्य किष्किन्धाप्रवेशः — अङ्गदद्वारा सुग्रीवनिवेदनम्
VR 4.31.8Baroda CE 4.30.8
सामोपहितया वाचा रूक्षाणि परिवर्जयन् ।
[Baroda CE 4.30.8]sāmopahitayā vācā rūkṣāṇi parivarjayan |
वक्तुमर्हसि सुग्रीवं व्यतीतं कालपर्यये ॥ ८ ॥
vaktumarhasi sugrīvaṃ vyatītaṃ kālaparyaye || 8 ||
Scholarly Translation
“With speech accompanied by conciliation (sāmopahitayā vācā), shunning harsh words (rūkṣāṇi parivarjayan), you ought to remind Sugrīva (vaktum arhasi sugrīvam) that the appointed time has passed (vyatītaṃ kālaparyaye).”
Narrative Context (Verses 7–12): Instructed by Rāma to honor their prior friendship and remind Sugrīva of the elapsed deadline with gentle words, Lakṣmaṇa takes his great bow and marches toward Kiṣkindhā.