Book 6 · Yuddhakāṇḍa · Sarga 61 (Kumbhakarṇa-darśanena Vānarāṇāṃ Trāsaḥ — Vibhīṣaṇena Kumbhakarṇa-vṛttānta-kathanam)
कुम्भकर्णदर्शननेन वानराणां त्रासः — विभीषणेन कुम्भकर्णवृत्तान्तकथनम्
VR 6.61.26Baroda CE 6.49.24
प्रवृद्धः काञ्चनो वृक्षः फलकाले निकृत्यते ।
[Line 1: in Baroda CE 6.49.24]pravṛddhaḥ kāñcano vṛkṣaḥ phalakāle nikṛtyate |
न नप्तारं स्वकं न्याय्यं शप्तुमेवं प्रजापते ॥ २६ ॥
[Line 2: in Baroda CE 6.49.25]na naptāraṃ svakaṃ nyāyyaṃ śaptumevaṃ prajāpate || 26 ||
Scholarly Translation
“‘A full-grown golden tree (kāñcano vṛkṣaḥ) is being felled at the very season of its fruiting (phalakāle nikṛtyate)! It does not befit you, O Lord of Creatures, thus to curse your own great-grandson (naptāram).’”
Narrative Context (Verses 25–30): When Kumbhakarṇa collapses under Brahmā's curse, Rāvaṇa pleads for a fixed measure of sleep and waking; Brahmā ordains six months' slumber and a single day's ravening wakefulness.